Tegoroczna fala upałów, która przetoczyła się przez Europę latem, pochłonęła co najmniej 35 tysięcy ofiar, a naukowcy ostrzegają, że to zapowiedź tego, co może czekać Afrykę wraz z nadejściem silniejszego zjawiska El Niño.1
Tzw. superEl Niño, czyli jedna z najsilniejszych odmian tego cyklu klimatycznego, ma pojawić się podczas lata na półkuli południowej, co budzi niepokój w regionach szczególnie narażonych na skutki zmian klimatu, w tym w Afryce.1
Co wydarzyło się tego lata
Fale upałów dotknęły również Indie, w Indonezji szalały pożary lasów, a Nepal zmagał się z powodzią spowodowaną topnieniem lodowców – wylicza Dhesigen Naidoo, badacz z Climate Risk and Human Security Project przy Institute for Security Studies (ISS), organizacji badawczej z siedzibą w Pretorii, w Republice Południowej Afryki (RPA).1
Lipiec 2026 roku okazał się najgorętszym miesiącem w historii pomiarów, wyrównując rekord z lipca 2024 roku, a miesiąc później odnotowano najwyższe w historii temperatury powierzchni oceanów.1
To połączenie ma znaczenie, ponieważ zarówno cieplejsze oceany, jak i cieplejsze powietrze dostarczają atmosferze dodatkowej energii, która napędza ekstremalne zjawiska pogodowe.1
Osobno, czerwiec i lipiec 2026 roku zapisały się jako najgorętszy dwumiesięczny okres w Europie od początku prowadzenia pomiarów.3
Kontynentalne Stany Zjednoczone również odnotowały najgorętszy lipiec w historii, a Korea Południowa zanotowała swój najwyższy zmierzony wynik temperatury.3
Dlaczego to Europa ciągle obrywa najbardziej
Europa jest kontynentem, który nagrzewa się najszybciej na świecie, ustępując pod tym względem jedynie Arktyce.3
Zmiany we wzorcach cyrkulacji atmosferycznej, w połączeniu z ogólnym ociepleniem planety, mogą tłumaczyć, dlaczego Europę tak często nawiedzają fale ekstremalnych upałów.5
Co dalej w przyszłym roku
Naukowcy już teraz patrzą w kierunku 2027 roku, twierdząc, że obecne zjawisko El Niño odbije się na globalnych temperaturach silniej w przyszłym roku niż w tym.3
Wniosek płynący zarówno z tegorocznej fali upałów, jak i z nadciągającego El Niño jest jasny: zagrożenia klimatyczne są coraz mocniej ze sobą powiązane, a mimo to reakcje na nie pozostają niebezpiecznie rozproszone – czytamy w komentarzu opublikowanym na łamach Fairplanet.4
Dlaczego Afryka musi przyspieszyć transformację energetyczną
Naukowcy argumentują, że nadciągające superEl Niño sprawia, iż odejście Afryki od paliw kopalnych na rzecz energii odnawialnej staje się jeszcze pilniejsze.
Naidoo przedstawia europejski kryzys jako sygnał, że kraje globalnego Południa, a Afryka w szczególności, poniosą nieproporcjonalnie duże konsekwencje ekstremalnych zjawisk pogodowych narastających przed spodziewanym nadejściem superEl Niño.1
Co obserwować w najbliższym czasie
To, czy superEl Niño rzeczywiście rozwinie się zgodnie z prognozami na lato na półkuli południowej, zdecyduje o tym, jak dotkliwa okaże się kolejna fala upałów, susz i powodzi dla regionów najbardziej narażonych.1
Sprawdź prognozę pogody dla swojego miasta, aby być na bieżąco z falami upałów i zmieniającymi się porami roku.